ZAKAT

Bagaimana ia berfungsi?

Pilih Institusi

Pilih institusi zakat daripada senarai yang tersedia.

Isi Maklumat

Lengkapkan semua maklumat yang diperlukan sebelum membuat pembayaran.

Buat Pembayaran

Anda akan menerima resit dalam talian melalui e-mel selepas pembayaran berjaya.

Institusi Zakat

Terengganu

Majlis Agama Islam dan Adat Melayu Terengganu

Kedah

Lembaga Zakat Negeri Kedah

Tulus

Selangor

Lembaga Zakat Selangor

Wilayah Persekutuan

Pusat Pungutan Zakat MAIWP

Johor

Majlis Agama Islam Negeri Johor

Kelantan

Majlis Agama Islam dan Adan Istiadat Melayu Kelantan

Negeri Sembilan

Majlis Agama Islam Negeri Sembilan

Pulau Pinang

Majlis Agama Islam Negeri Pulau Pinang

Sabah

Majlis Ugama Islam Sabah

Sarawak

Tabung Baitulmal Sarawak

Soalan Lazim

Zakat adalah rukun Islam yang ketiga dan merupakan satu amalan ibadah yang penting yang dilakukan untuk menyenangkan hati Allah. Kepentingan dan ganjaran zakat telah disebutkan beberapa kali dalam Al-Quran seperti:
“Dan dirikanlah solat, dan tunaikanlah zakat, dan apa saja kebaikan yang kamu usahakan untuk dirimu sebelum itu, niscaya kamu akan mendapatnya di sisi Allah. Sesungguhnya, Allah Maha Melihat apa yang kamu lakukan.” (2:110)
“Dan janganlah orang-orang yang kikir terhadap nikmat yang telah Kami berikan kepada mereka mengira bahawa itu baik bagi mereka. Sebaliknya, itu lebih buruk bagi mereka. Leher mereka akan dilingkari oleh apa yang mereka kikirkan pada Hari Kiamat. Dan kepada Allah-lah pusaka langit dan bumi. Dan Allah Maha Mengetahui apa yang kamu lakukan.” (3:180)
Oleh itu, Allah telah memerintahkan bahawa sebahagian daripada harta dibahagikan setiap tahun kepada golongan individu yang berhak menerimanya. Kita memberikan sebahagian daripada harta kita kerana kewajipan kepada Tuhan kita dan kerana kita sentiasa berusaha untuk taat dan mengasihi-Nya. Perkataan “zakat” itu sendiri secara literal bermaksud pertumbuhan, penyucian dan keberkatan yang mempunyai banyak kesan positif seperti berikut.

Zakat Fitrah, yang juga dikenali sebagai Zakat al-Fitr, adalah sumbangan amal wajib dalam Islam yang perlu diberikan oleh setiap Muslim pada penghujung bulan puasa Ramadan. Ia merupakan satu bentuk penyucian bagi mereka yang berpuasa, serta sebagai cara membantu golongan yang kurang berkemampuan untuk turut merasai kegembiraan sambutan Hari Raya Aidilfitri, yang menandakan berakhirnya Ramadan.

Zakat Fitrah adalah wajib ke atas setiap Muslim yang memiliki jumlah makanan yang mencukupi melebihi keperluan diri sendiri dan keluarga mereka pada hari dan malam Hari Raya. Jumlah yang diberikan biasanya terdiri daripada ukuran tertentu makanan, seperti gandum, barli, kurma, atau kismis, atau nilai wang yang setara dengannya. Sumbangan ini bertujuan untuk memastikan setiap orang dapat menyertai sambutan Aidilfitri dan memenuhi keperluan asas mereka.

Zakat Fitrah sebaiknya diberikan sebelum solat Aidilfitri supaya ia sampai kepada golongan yang memerlukan tepat pada masanya, membolehkan mereka turut merayakan Hari Raya. Ia diagihkan kepada golongan miskin dan yang memerlukan dalam masyarakat, memberi mereka peluang untuk menikmati perayaan serta memenuhi keperluan penting mereka.

Kadar wajib zakat fitrah adalah satu gantang Baghdad, iaitu lebih kurang 2.7 kg beras atau nilai wang yang setara dengannya. Nilai ini ditetapkan berdasarkan peraturan yang ditetapkan oleh pihak berkuasa agama negara. Kadar pembayaran zakat ditentukan berdasarkan harga beras seberat 2.7 kg.

  • Ia menyucikan harta dan hati kita daripada sifat tamak dan sengsara.
  • Ia menunjukkan bahawa kita mengakui bahawa harta adalah milik Allah dan bahawa Muslim lain mempunyai hak ke atasnya.
  • Ia merupakan amalan baik yang secara kewajipan mendekatkan kita kepada Allah.
  • Ia melindungi golongan miskin dan yang memerlukan daripada kelaparan, menyediakan keperluan asas mereka dan memperbaiki keadaan ekonomi mereka.
  • Kita turut serta secara aktif dalam menyumbang kepada masyarakat.

  1. Waktu Sunnah (sunat) – Sepanjang bulan Ramadan.

  2. Waktu Wajib – Waktu maghrib pada penghujung Ramadan sehingga terbit fajar pada 1 Syawal

  3. Waktu Makruh (tidak digalakkan) – Selepas solat sunat Hari Raya Aidilfitri sehingga terbenam matahari pada 1 Syawal

  4. Waktu Haram – Selepas terbenam matahari pada 1 Syawal

  5. Waktu Afdhal (disyorkan) – Selepas terbenam matahari pada penghujung Ramadan sehingga sebelum solat sunat Hari Raya Aidilfitri

Muslim diwajibkan membayar zakat fitrah untuk diri sendiri, keluarga, dan tanggungan mereka dengan syarat-syarat berikut:

  1. Mempunyai lebihan makanan atau harta melebihi keperluan diri sendiri dan tanggungan pada malam dan Hari Raya Aidilfitri.
  2. Tinggal sebahagian daripada kedua-dua bulan Ramadan dan Syawal:
    1. Kanak-kanak yang lahir sebelum terbenam matahari pada penghujung Ramadan dan masih hidup selepas terbenam matahari.
    2. Orang yang memeluk Islam sebelum terbenam matahari pada penghujung Ramadan dan meneruskan keislamannya.
    3. Seseorang yang meninggal dunia selepas terbenam matahari pada penghujung Ramadan.

Zakat adalah wajib ke atas individu yang memenuhi kriteria berikut:

  1. Mereka adalah lelaki atau wanita yang merdeka.
  2. Mereka adalah Muslim, kerana Zakat adalah kewajipan agama sama seperti solat lima waktu.
  3. Mereka berada dalam keadaan waras, menurut Imam Abu Hanifa, walaupun Imam Malik berpendapat bahawa orang gila juga tertakluk kepada Zakat.
  4. Mereka adalah dewasa, kerana kanak-kanak dikecualikan, tetapi penjaga perlu membayar bagi pihak mereka menurut Imam Shafi’i dan Imam Malik.
  5. Mereka mempunyai pemilikan dan kawalan penuh terhadap harta mereka, mampu membelanjakan atau membuangnya dengan bebas.
  6. Mereka memiliki harta yang melebihi nisab, iaitu jumlah minimum yang diperlukan untuk menampung keperluan asas.
  7. Mereka bebas daripada hutang, yang boleh ditolak daripada aset sebelum mengira Zakat.
  8. Mereka telah memiliki harta tersebut selama satu tahun lunar penuh, dengan Zakat menjadi wajib jika baki harta melebihi nisab pada akhir tahun.
  1. Zakat Fitrah (Sedekah Fitrah)
  2. Zakat Perniagaan
  3. Zakat Pendapatan
  4. Zakat Simpanan
  5. Zakat Emas dan Perak
  6. Zakat Pertanian (Padi)
  7. Zakat Ternakan
  8. Zakat Sumbangan Wajib
  9. Zakat Saham dan Bon
  10. Zakat Mineral dan Khazanah
Cukai dan zakat adalah dua perkara yang biasanya dilihat mempunyai persamaan tetapi sebenarnya sangat berbeza dari segi konsep, metodologi, keabsahan undang-undang, dan aspek kewajipan. Cukai, seperti yang ditakrifkan oleh sarjana kewangan seperti Dr. Yusuf al-Qaradhawi, ialah: Satu kewajipan kewangan yang dikenakan ke atas rakyat untuk dibayar kepada kerajaan (negara) pada kadar tertentu, dengan mengambil kira keperluan dan manfaat yang akan diberikan oleh pentadbiran kerajaan untuk memenuhi keperluan awam rakyat dalam sesebuah negara serta merealisasikan sebahagian daripada perancangan dan penyusunan ekonomi, sosial, politik, pentadbiran dan matlamat lain demi kebaikan bersama yang berada dalam agenda sesebuah negara. [Fiqh al-Zakah, Jilid 2, hlm. 997] Cukai adalah tanggungjawab negara, dan sumber cukai datang daripada semua jenis pendapatan serta boleh dikenakan ke atas semua rakyat yang mempunyai pendapatan. Cukai juga dikutip untuk kepentingan pentadbiran negara, seperti yang dinyatakan oleh Dato’ Haji Abdul Aziz @ Ambak Ismail, ahli Jawatankuasa Fatwa Majlis Agama Islam dan Adat Melayu Terengganu:
Merujuk kepada prinsip pemerintahan atau undang-undang Syariah dalam Islam yang bermaksud; sebarang urusan kerajaan terhadap rakyat di sesuatu negeri tertakluk kepada kewujudan kebaikan dan manfaat kepada rakyat itu sendiri.
Beliau juga menyatakan bahawa kaedah mengenakan cukai adalah penting untuk menjaga kepentingan rakyat dan dalam sistem politik Islam, kerajaan dan rakyat bertanggungjawab secara seimbang. Kerajaan (pihak berkuasa) bertanggungjawab terhadap rakyat, dan rakyat juga mesti bertanggungjawab terhadap kerajaan yang memerintah, bermakna kedua-dua pihak saling membantu kerana kerajaan menyediakan perkhidmatan kepada rakyat. Rakyat sepatutnya bekerjasama dengan kerajaan dengan mematuhi peraturan yang dikenakan selagi tiada penindasan. Menurut Dr. Yusuf Qardhawi, istilah Arab untuk cukai ialah “dharibah,” seperti yang dinyatakan dalam Al-Quran, Surah Al-Baqarah ayat 61:
Kemudian mereka ditimpa kehinaan dan kemiskinan…
Berdasarkan ayat ini, cukai bermaksud sesuatu yang dikenakan atau dengan kata lain, tekanan. Ini menunjukkan bahawa cukai adalah pembayaran yang dikenakan oleh kerajaan ke atas rakyat [Rujuk kertas oleh Dr. Ruziah Ghazali: Implikasi Zakat terhadap Sistem Percukaian Negara]. Manakala zakat adalah kewajipan khusus dalam agama, yang bermaksud hak tertentu berdasarkan kadar tertentu dalam harta komuniti Islam, dibayar kepada golongan tertentu dengan syarat tertentu yang bertujuan untuk mensyukuri nikmat Allah dan mendekatkan diri kepada-Nya dalam erti menyucikan jiwa dan harta. Allah Yang Maha Esa berfirman:
Dan pada harta mereka, terdapat hak untuk orang yang meminta dan orang yang terpinggir. (Surah Al-Maarij, ayat 24-25)

Agihan zakat fitrah diutamakan untuk golongan fakir dan miskin, kemudian kepada penerima lain yang layak daripada lapan kategori penerima zakat. Dalam konteks Malaysia, kaedah pembayaran zakat fitrah ditentukan oleh institusi agama yang diberi kuasa untuk melaksanakannya.

Maklum balas dan pertanyaan anda adalah penting bagi kami. Anda boleh mengisi borang maklum balas di laman web IHYA di https://ihya.my/feedback/. Sila lengkapkan maklumat yang diperlukan.

Aspek Zakat Cukai
Konsep Penyucian jiwa dan harta, kewajipan agama Dikenakan oleh kerajaan ke atas rakyat, merupakan beban
Akibat Dosa jika tidak dibayar, mengabaikan kewajipan kepada Allah Kegagalan membayar membawa kepada penalti kerajaan
Kelayakan Hanya individu Muslim yang layak Semua rakyat yang layak mesti membayar
Pemungutan Dikumpulkan hanya oleh kerajaan Islam Boleh dikutip oleh mana-mana pihak berkuasa
Sumber Hanya daripada sumber halal Dari semua sumber, termasuk haram dan riba
Kadar Kadar tetap, biasanya 2.5% daripada harta Berubah setiap tahun, boleh meningkat dengan kekayaan
Pengagihan Terhad kepada 8 kategori penerima Digunakan untuk perbelanjaan kerajaan secara umum
Sifat Ibadah khusus (rukun Islam) Tanggungjawab sosial dan kewajipan kepada negara
Asas Kewajipan Berasaskan wahyu Ilahi Ditentukan oleh undang-undang dan keperluan kerajaan
Penilaian Berdasarkan kekayaan semasa dan anggaran nilai Berdasarkan bajet kerajaan dan undang-undang yang berubah

Akses hikmah Islam di hujung jari anda bersama AL-IHYA.

Umum

Tentang Al-Ihya

Aplikasi Muslim-Friendly

Fungsi

Rakan Kongsi

Zakat

Maklumat

Maklum Balas

Privacy Policy

Terms of Use

© 2026 Todak Digitech Sdn. Bhd - 202001038245 (1394566-W). Hak Cipta Terpelihara.

Scroll to Top